Tarımın payında son 20 yılda 10,5 puanlık gerileme

TÜİK‘in 2005 – 2024 (II. Çeyrek) işgücü ve istihdamın sektörel paylarına ilişkin verilerine göre istihdamda tarım sektörünün payında son 20 yılda 10,5 puanlık gerileme oldu. Bu kayıp oldukça yüksek ve hızlı gerçekleşmiş görünüyor. 2005 yılında tarımın istihdamdaki payı yüzde 25,5’ti. 2016’da ilk kez yüzde 20’nin altına geriledi ve 2024 yılı ikinci çeyrek itibariyle yüzde 15’e düştü.

Aynı dönemde sanayi sektörü istihdam payı da 1,1 puan geriledi. Bu sektörün 2005 yılı itibariyle istihdam payı yüzde 21,4’tü. 2016’da yüzde 20’nin altına geriledikten sonra tekrar toparladı ancak, 2024 II. Çeyrek itibariyle 2005 payının 1,1 puan altında kalarak yüzde 20,5’e gerilemiş oldu.

Tarım sektöründeki istihdam kaybı, istihdam sayısına da yansıdı. 2005’ten 2024 II. Çeyrek’e toplam istihdam yüzde 68,9 artarak 19 milyon 357 bin kişiden 32 milyon 696 milyon kişiye çıkarken tarımda hiç artış olmadı. 2005’te tarımdaki istihdam sayısı 4 milyon 945 bindi. 2024 II. Çeyrek itibariyle 4 milyon 896 bin kişiye geriledi. 49 bin kişilik kayıp oldu.

Her 10 kişiden 8’i hizmetlerde iş buldu

Sanayi sektörünün toplamdaki payı gerilemekle birlikte istihdam sayısı 4 milyon 140 binden 6 milyon 697 bine çıktı. Ancak asıl patlama hizmetler (ve inşaat) sektörünün istihdam payında oldu. İnşaat dahil hizmetlerin payı yüzde 53,1’den yüzde 64,5’e çıkarken, sayısal olarak yüzde 100’den fazla artış yaşandı. 2005’te hizmetler sektörünün istihdamı 10 milyon 272 bin kişiydi. 2024 II Çeyrek itibariyle 21 milyon 102 bin kişiye çıktı. İnşaat sektöründe de paralel bir gelişme oldu. İstihdam payı yüzde 5,7’den yüzde 6,5’e çıkarken, istihdam sayısı da 1 milyon 96 bin kişiden 2 milyon 980 bin kişiye yükseldi.

2005’ten 2024 II. Çeyreğe istihdam 19 milyon 357 bin kişiden 32 milyon 696 milyon kişiye çıkarken, 13 milyon 339 bin kişilik yeni istihdamın 10 milyon 830 bin kişisi, başka bir ifade ile yüzde 81,2’si hizmetlerden geldi. Bu rakamlara göre yeni istihdamda her 10 kişiden 8’i hizmetler sektöründe, 2’si sanayide iş buldu.

Tarım sektörü giderek azalıyor yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de sanayinin en büyük problemi haline gelen hatta üretim kapasitesini dahi tehdit etmeye başlayan eleman açığı sorunu diğer sektörlere de sıçradı.

Sabah’ın haberine göre; Son dönemde özel sektör en çok özel güvenlikçi, turizm-otelcilik elemanı, reyon görevlisi, konfeksiyon işçisi, garson, ve satış elemanı arıyor. İŞKUR‘un nisan istatistiklerine göre, ağırlığı özel sektörden oluşan işverenlerin 230 bin elemana ihtiyacı var. Bu pozisyonların sadece 100 bini doldu.

Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) işverenlere gönderdiği soru formlarıyla hangi sektörde, hangi elemana ihtiyaç olduğunu belirliyor. Verilerle ortaya çıkan açık iş istatistikleri, işgücü piyasası açısından öncü bir gösterge niteliği taşıyor.

Bu istatistiklerle, politika yapıcılar istihdam ve eğitim politikalarına yön verebiliyor, gençlere de iş becerileri programları açılarak kolay istihdam edilebilecekleri meslekler sunulmuş oluyor.

SEKTÖRDE İMALAT ÖNDE

Türkiye’de özellikle gençlerin son dönemde emek yoğun işlere olan talebi azaldı. Bu da birçok sektörde işçi sıkıntısını ortaya çıkardı. Özellikle tekstil başta olmak üzere makine, inşaat, imalat gibi emek yoğun sektörlerde ara eleman açığı büyümeye devam ediyor.

İstatistiklere göre, imalat sanayisinde ilk 4 ayda eleman açığı sayısı 341 bini geçti. Onu idari hizmet faaliyetleri izliyor. Bu sektörde de 128 bin 468 açık iş pozisyonu var. Toptan ve perakende ticaret sektöründe de 113 bin 509 eleman açığı var.

ÖZEL GÜVENLİK İLK SIRADA

Mesleklere bakıldığında ise sadece nisanda en çok açık iş pozisyonunun özel güvenlik görevlisinde olduğu görülüyor. Eleman açığının en yüksek olduğu ikinci meslek grubu ise turizm ve otelcilik. Yaz aylarının da yaklaşmasıyla birlikte otellerde ve turizm tesislerinde eleman açığı artmış durumda.

İşverenlerin İŞKUR’a bildirdiği verilere göre, bu meslek grubunda 22 bine yakın eleman aranıyor. Reyon görevlisi pozisyonunda 16 bin 790, konfeksiyon işçisi pozisyonunda 16 bin 210, garson pozisyonunda ise 20 bin açık iş var.

KADROLARIN YARISI BOŞ

İstatistiklere göre, nisanda, 63 bin 105’i erkek, 37 bin 496’sı kadın olmak üzere nisanda 100 bin 601 kişi işe yerleşti. İlk 4 ayda işe yerleştirilen kişi sayısı 435 bini geçti. İŞKUR’a bildirilen eleman açığı sayısı ise 856 bin. Yani açık pozisyonların sadece yarısı dolmuş durumda.

SEKTÖR TEMSİLCİLERİ NE DİYOR?

YÜZDE 15’LİK İSTİHDAM AÇIĞI VAR

Murat Kösereisoğlu/Güvenlik Servisleri Organizasyon Derneği Yüksek İstişare Kurulu Üyesi: Genellikle Marmara Bölgesi’nde işgücü açığımız var. Asgari ücretin yüzde 50-80 üstünde para veriliyor. İş koşullarına, vardiya saatlerine, yan haklara bağlı olarak talep değişiyor. Aslında şu anda hem talep hem de ihtiyaç var.

ISITMA TESİSATI, BİNA İŞLERİ VE GAZ TESİSATI İŞLERİ YAPTIRILACAKTIR

Fakat bazı yerlerde talep ve ihtiyaç buluşmakta zorluk çekiyor. Türkiye’de özel güvenlik sektöründe yüzde 15’lik bir istihdam açığı var.

Turizmin ilerlemesine bağlı olarak Akdeniz ve Ege’de de özel güvenlik sektöründe eleman arayışı artmaya devam edecek. İç Anadolu, Çukurova ve Karadeniz’de maaşlar asgari ücretin yüzde 10-15 üzerinde.

SERVİS ELEMANI BULUNAMIYOR

Nuri Develi/TURYİD Yönetim Kurulu Üyesi: Şu an yeme-içme sektöründe servis elemanı bulmakta sıkıntı çekiyoruz. Bu dönem, şehir restoranları için daha zor bir dönem… Sahil restoranları hareketlenince personel o bölgelere gidiyor. Bu konuda acilen meslek okulları üzerinden çözüm üretilmesi gerekiyor.

Üniversiteler ve liselerde eğitimler artırılmalı. Garsonluğa yeni başlayanların bile maaşları 20 bin TL. Bugün tecrübeli bir garson ekstra kazançlarıyla birlikte 30 bin TL’nin üzerinde kazanıyor. Bu rakam niteliğine göre 50 bin TL’yi de geçebiliyor. Asgari ücret bu sektörde söz konusu değil.

İŞKUR verileri açıkladı! İşte Türkiye’de eleman sıkıntısı yaşanan meslekler yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Gösterdiği artışa rağmen piyasa beklentilerinin gerisinde kalan ancak yine de sıkı iş gücü piyasasına işaret eden tarım dışı istihdam verisinin, bu dönemde 490 bin kişi artması öngörülüyordu.

Mart ayında istihdam artışının en yüksek olduğu sektörler, eğlence ve konaklama, profesyonel ve ticari hizmetler, perakende ticaret ve imalat oldu.

Tarım dışı istihdam rakamlarına ilişkin geçen yılın ocak ve şubat ayı verilerinde ise revizyona gidildi. Buna göre, ocakta tarım dışı istihdamdaki artış 481 binden 504 bine yükseltilirken, şubat ayı verisindeki artış 678 binden 750 bine çıkarıldı.

İŞSİZLİK ORANI ŞUBAT 2020’DEN BU YANA EN DÜŞÜK SEVİYEDE

ABD’de işsizlik oranı ise martta 0,2 puan azalarak yüzde 3,6’ya geriledi.

Bu dönemde beklentilerin üzerinde düşüş gösteren işsizlik oranının, yüzde 3,7 seviyesinde gerçekleşmesi öngörülüyordu. Şubat 2020’den bu yana en düşük seviyeye inen işsizlik oranı, şubatta yüzde 3,8 olmuştu.

Ülkedeki işsiz sayısı, martta 318 bin kişi azalarak yaklaşık 6 milyona indi. İş gücüne katılım oranı ise bu dönemde 0,1 puan artışla yüzde 62,4’e çıkarak Mart 2020’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Haftalık ortalama çalışma saati bu dönemde 34,6’ya gerilerken, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) dikkatle izlediği ortalama saatlik kazanç 31,73 dolara çıktı.

ABD’de işsizlik oranı yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının etkisiyle Nisan 2020’de yüzde 4,4’ten yüzde 14,8’e çıkarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşmıştı.

Analistler, ABD’de istihdam artışının mart ayında hızlı bir şekilde devam ettiğini, ücret artışlarının hızlandığını ve güçlü iş gücü piyasasının Fed’in mayıs ayında 50 baz puanlık faiz artışına gitmesine yönelik beklentileri güçlendirdiğini belirtti.

ABD’de istihdam martta artışını sürdürdü yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.