Ekonomistlerin beklentisi mart ayında TÜFE’nin yüzde 2,90 oranında artması, yıllık bazda ise yüzde 38,70 seviyesine gerilemesi yönündeydi.

Şubat ayında enflasyon piyasa beklentilerinin altında gerçekleşerek, aylık bazda yüzde 2,27 oranında artış göstermiş, yıllık enflasyon yüzde 39,05 olarak hesaplanmıştı.

2025 sonunda Tüketici Fiyat Endeksi’nin yüzde 30,10 seviyesinde gerçekleşeceği tahmin edilirken; geçen ayki ankette beklenti, yüzde 28,25 seviyesinde oluşmuştu.

Mart ayı enflasyon rakamları belli oldu! yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

İşte 2024 Ramazan’ına göre 2025’te fiyatı en çok artan gıda ürünleri ve değişim oranları:

Yukarıdaki tablo, özellikle sebze fiyatlarında sert artışlar olduğunu gösteriyor. Örneğin bezelye fiyatı bir yılda %400’e yakın artarken, pırasa, salatalık, patlıcan gibi birçok temel sebze fiyatı da enflasyonun katbekat üzerinde yükseldi.

Öte yandan, bazı gıda ürünlerinde fiyat düşüşleri de yaşandı:

Bu ürünlerde fiyat düşüşü yaşanırken, genel gıda fiyatları tüketicinin belini bükmeye devam ediyor.

GIDA ENFLASYONUNUN TÜFE’DEN YÜKSEK OLMASININ NEDENLERİ

TÜFE’deki %39,05’lik artış, tüm mal ve hizmetleri kapsayan geniş bir tüketim sepetine dayanıyor. Ancak gıda fiyatları, özellikle taze sebze ve meyvelerde mevsimsel dalgalanmalara, iklim koşullarına ve tarım politikalarına bağlı olarak çok daha büyük oynaklık gösteriyor.

• Üretim maliyetleri yükseldi: Gübre, mazot, tohum ve işçilik maliyetlerindeki artışlar çiftçilerin üretim maliyetlerini artırdı, bu da nihai ürün fiyatlarına yansıdı.
• İklim koşulları etkili oldu: Aşırı soğuklar ve yağış rejimindeki değişiklikler, tarımsal üretimi sekteye uğrattı.
• Arz-talep dengesizliği: Önceki yıllarda fiyatı düşük olduğu için ekilmeyen bazı ürünler, bu yıl arz daralması nedeniyle fahiş fiyatlara ulaştı.
• Tarladan markete fiyat farkı arttı: Hal fiyatlarındaki yüksek oranlı artışlar, zincir marketlerdeki perakende fiyatları daha da artırıyor.

Bu nedenlerden dolayı, özellikle dar gelirli kesimlerin alım gücü ciddi şekilde zayıflıyor ve tüketiciler ucuz alternatiflere yönelmeye mecbur kalıyor.

TÜKETİCİ NE YAPIYOR? PAZARDA YENİ ALIŞKANLIKLAR!

• Taze sebze yerine dondurulmuş gıdalara yönelim arttı: Fiyat artışlarından etkilenen tüketiciler, daha uzun süre saklanabilen dondurulmuş sebze ve konserve ürünlere yöneliyor.
• Alışveriş saatleri değişti: Vatandaşlar, akşam pazarın dağılma saatlerinde daha düşük fiyatla sebze alabilmek için bekliyor.
• Porsiyonlar küçülüyor: Eskiden bir kilogram alınan ürünlerden yarım kilo veya 250 gram alınıyor, bazı yemeklerde malzemeler eksiltiliyor.
• Market markalı ürünlere talep arttı: Daha ekonomik fiyatlar sunan marketlerin kendi üretim markalarına olan ilgi büyüyor.

Bu veriler, gıda enflasyonunun sadece mutfak harcamalarını değil, tüketici davranışlarını da kalıcı şekilde değiştirdiğini gösteriyor.

GIDA FİYATLARI ENFLASYONUN ÜZERİNDE ARTMAYA DEVAM EDECEK Mİ?

Uzmanlara göre, gıda fiyatlarındaki yüksek seyir 2025 boyunca devam edebilir. Ticaret Bakanlığı denetimleri artırsa da, tarımsal üretimde planlama eksikliği, girdi maliyetlerindeki artış ve döviz kuru dalgalanmaları fiyatları yukarı çekmeye devam edecek.

Gıda enflasyonu resmi verileri geçti: Halde fiyat artışı yüzde 400’ü buldu yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Açıklanan Şubat enflasyon verisiyle birlikte kira ve işyerlerine uygulanacak tavan zam oranı da yüzde 53,83 oldu.

Şubat ayı kira artış tavanı yüzde 56,35 olarak kaydedilmişti.

Normal şartlarda TÜFE verilerine göre hesaplanan kira artış oranları, hükümet tarafından getirilen uygulama sonrasında son 2 senedir yüzde 25’le sınırlandırılmıştı.

2024 yılı Temmuz ayı itibarıyla bu sınır kalktı ve Temmuz ayından itibaren sözleşme yenileyecek olan kiracılar, TÜFE üzerinden kira zammı yapıyor.

Buna göre, konut ve işyeri kiralarına 12 aylık ortalama üzerinden artış yapılıyor.

Ortalama 25 bin TL kira ödeyen bir kiracı için hesaplama şöyle:

Mevcut kira: 25.000 TL
Zam oranı: %53,83
Zam miktarı: 25.000 TL x 0,5383 = 13.457,50 TL
Yeni kira: 25.000 TL + 13.457,50 TL = 38.457,50 TL

Kira artış oranı belli oldu! 25 bin TL kira ödeyenler artık ne kadar ödeyecek? yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Şubat ayında tüketici fiyatları bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 7,42, on iki aylık ortalamalara göre ise yüzde 53,83 yükseldi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Şubat ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerini açıkladı. Verilere göre, TÜFE yıllık bazda yüzde 39,05, aylık bazda ise yüzde 2,27 oranında arttı.

Şubat ayında tüketici fiyatları bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 7,42, on iki aylık ortalamalara göre ise yüzde 53,83 yükseldi.TÜİK verilerine göre, endekste yer alan 143 temel başlıktan 113’ünde fiyat artışı yaşanırken, 25 başlıkta düşüş, 5 başlıkta ise değişim olmadı.

TÜİK merakla beklenen enflasyon rakamlarını açıkladı yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

İstanbul Ticaret Odası (İTO), şubat ayı enflasyonunu aylık yüzde 3,19, yıllık yüzde 45,35 olarak açıklarken, Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) ise aylık yüzde 3,37, yıllık yüzde 79,51 olarak duyurdu. TÜİK ile ENAG arasındaki yıllık enflasyon farkının 40 puanın üzerine çıkması dikkat çekti.

EKONOMİSTLERDEN ENFLASYON DEĞERLENDİRMELERİ

Ekonomist Selva Demiralp, enflasyon verilerine ilişkin değerlendirmesinde Merkez Bankası’nın faiz politikası açısından önemli bir dönemeçte olduğunu vurguladı. Demiralp, “Enflasyonda Şubat ayından sonraki düşüş baz etkisi nedeni ile daha yavaş olacak. Bu durum TCMB’nin faiz indirimlerini ağırdan alması için önemli bir sebep.”

Yüzde 24’lük yıl sonu tahmininin iddialı olduğunu belirten Demiralp, “Bu hedefe yaklaşabilmek ve beklentilerdeki katılığı kırabilmek için TCMB’nin bu toplantıyı pas geçerek otomatik pilotta olmadığının sinyalini vermesi ileriki aylarda işini kolaylaştıracaktır.” ifadelerini kullandı.

‘FAİZ İNDİRİMİNİN ÖNÜNDE ARTIK HİÇ ENGEL KALMADI’

Ekonomist Alaattin Aktaş, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda TÜİK verilerine göndermede bulunarak “Operasyonlar meyvesini(!) fazlasıyla verdi. TÜFE artışı şubatta yüzde 2,27 oldu. Yıllık enflasyon yüzde 39,05’e geriledi ve faiz indiriminin önünde artık hiç engel kalmadı.” yorumunu yaptı.

‘ENFLASYONUN ANA YÜKÜNÜ HÂLÂ SIRADAN VATANDAŞ YAŞIYOR’

Ekonomist İris Cibre, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda perşembe günü faiz indiriminin kesinleştiğini öne sürerek şu değerlendirmeyi yaptı:

“Perşembe 250 bps indirim kesinleşti. Manşette aylık olarak önemli bir yavaşlama var, önceki yılların çok altında. Çekirdek enflasyon ise ocak ayına göre doğal olarak hız kesti ama aralığa göre hızlandı. Mart datası önemli olacak. Fakat temel ihtiyaçlar hız kesmedi. Gıda yüzde 3,17, işlenmiş gıda yüzde 4,70, enerji yüzde 3,58, kira yüzde 5,24, ulaştırma yüzde 7,30. Ne yazık ki enflasyonun ana yükünü hâlâ sıradan vatandaş yaşıyor.”

Ekonomistler enflasyonu değerlendirdi: Merkez Bankası otomatik pilottan çıktığını göstermeli yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Katılımcıların cari yıl sonu tüketici enflasyonu (TÜFE) beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 27,05 iken, bu anket döneminde yüzde 28,30 oldu. 12 ay sonrası TÜFE beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 25,38 iken, bu anket döneminde yüzde 25,26 oldu. Tüketici enflasyon beklentisi ise yüzde 3,23 oldu.

FAİZ BEKLENTİSİ DEĞİŞTİ

Katılımcıların cari ay sonu gecelik faiz oranı beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 45,00 iken, bu anket döneminde yüzde 44,79 olmuştur. TCMB bir hafta vadeli repo ihale faiz oranı üç ay sonrası beklentisi ise bir önceki anket döneminde yüzde 40,91 iken, bu anket döneminde yüzde 40,00 olarak gerçekleşti.

DÖVİZ TAHMİNİ DÜŞTÜ

Katılımcıların cari yıl sonu döviz kuru (ABD Doları/TL) beklentisi bir önceki anket döneminde 43,03 TL iken, bu anket döneminde 42,89 TL oldu. 12 ay sonrası döviz kuru beklentisi ise bir önceki anket döneminde 43,81 TL iken, bu anket döneminde 43,96 TL oldu.

GSYH TAHMİNLER DEĞİŞTİ

Katılımcıların GSYH 2025 yılı büyüme beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 3,1 iken, bu anket döneminde yüzde 3,0 olarak gerçekleşti. GSYH 2026 yılı büyüme beklentisi ise bir önceki anket döneminde olduğu gibi bu anket döneminde de yüzde 3,9 olarak gerçekleşti.

Merkez Bankası yayınladı! Enflasyon ve dolarda tahminler değişti yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Buna göre, finansal yatırım araçları yıllık olarak değerlendirildiğinde külçe altın; Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 20,35, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 7,13 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı oldu.

Yıllık değerlendirmede, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde; yatırım araçlarından mevduat faizi (brüt) yüzde 6,12 ve BIST 100 endeksi yüzde 0,15 oranında yatırımcısına reel getiri sağlarken; Amerikan Doları yüzde 6,43, DİBS %7,52 ve Euro yüzde 10,22 oranlarında yatırımcısına kaybettirdi.

TÜFE ile indirgendiğinde mevduat faizi (brüt) yüzde 5,53, BIST 100 endeksi yüzde 10,85,  Amerikan Doları yüzde 16,71, DİBS yüzde 17,68 ve Euro yüzde 20,09 ve oranlarında yatırımcısına kaybettirdi.

Finansal yatırım araçlarının yıllık reel getiri oranları, Aralık 2024

ARALIK AYINDA EN ÇOK BORSA KAZANDIRDI

Aylık en yüksek reel getiri, yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ile indirgendiğinde yüzde 6,68, tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile indirgendiğinde ise yüzde 6,02 oranlarıyla BIST 100 endeksinde gerçekleşti.

Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde; yatırım araçlarından mevduat faizi (brüt) yüzde 3,08, Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS) yüzde 2,61 ve Amerikan Doları yüzde 1,21 oranlarında yatırımcısına reel getiri sağlarken; Euro yüzde 0,29 ve külçe altın yüzde 1,46 oranlarında yatırımcısına kaybettirdi.

Finansal yatırım araçlarının aylık reel getiri oranları, Aralık 2024

TÜFE ile indirgendiğinde; mevduat faizi (brüt) yüzde 2,43, DİBS yüzde 1,97 ve Amerikan Doları yüzde 0,57 oranlarında yatırımcısına reel getiri sağlarken; Euro yüzde 0,91 ve külçe altın yüzde 2,08 oranlarında yatırımcısına kaybettirdi.

3 VE 6 AYLIK DEĞERLENDİRMELER

Mevduat faizi (brüt), üç aylık değerlendirmede; Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 8,97, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 4,97 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı oldu. Aynı dönemde Euro, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 5,30, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 8,78 oranlarında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.

Altı aylık değerlendirmeye göre mevduat faizi (brüt); Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 14,72, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 6,60 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı olurken; aynı dönemde BIST 100 endeksi, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 11,65, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 17,90 oranlarında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.

2024’ün en çok kazandıran yatırımı belli oldu yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

“2024 yılına girerken dolar 26 liralardaydı, şu anda 35 TL’leri görüyoruz. Gördüğümüz artış aşağı yukarı yüzde 40’larda. Ama enflasyon açıklamaları TÜFE açıklamaları yüzde 60’ların üzerinde her ay açıklanıyor ve bu da şunu gösteriyor kiralar olması gerektiğinden daha yüksek artıyor ama gayrimenkul fiyatları bunları takip etmiyor.

Aslında şu anda çok büyük bir fırsat var. Çünkü gayrimenkul satın alarak 15 yılda dönen bir gayrimenkul yatırımı almanız çok normal bir şey haline gelmeye başladı İstanbul’da. Bu yüzden bu kiralar eğer bu şekilde artmaya devam ederse 2025’in ikinci yarısında gayrimenkul fiyatlarında ciddi bir sıçrama olabilir.

Şu anda mevduatın bir noktada artık dövizi takip edeceğini düşünen yatırımcılar gayrimenkule dönmeye başladılar. Çünkü gayrimenkul piyasası dövize endeksli dönüyor Türkiye’de. Bu yüzden bu rakamların yükseleceğini düşünen yatırımcılar hızla artıyor.

Kiralar düşmeyecek. Çünkü mevcudun gerisine doğru hiçbir şekilde dönme sinyali almıyoruz”

Konut fiyatları yükselecek mi? Kiralar düşecek mi? yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Kirada yüzde 25 zam sınırının 1 Temmuz itibarıyla sonlanmasıyla birlikte kira artış oranlarında yeni dönem başladı. Buna göre TÜFE‘nin 12 aylık ortalaması olan eski usule göre kira zam oranı belirlenecek. Ancak geçmiş 2 yıllık süreçte yüzde 25 sınırlaması nedeniyle bazı kiracıların oturdukları dairelerin kirası epey düşük kaldı.

‘SINIRSIZ BİR KİRA ARTIŞI HAKKI YOK’

Sözleşme yenilemelerinde kira artış oranı yüzde 65 civarında belirlense bile yeni kiracı ile eski kiracı arasında kira makası epey açılabiliyor.

Peki ev sahibi ve kiracılar kendi aralarında bir kira uyarlaması yapabilir mi? Yüzde 65’in üzerinde zam mümkün mü?

Konuyla ilgili merak edilenleri açıklayan Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı şu ifadeleri kullandı:

“Kira düzenlemesinde yeni dönem 2 Temmuz itibarıyla başladı. Konutlarda kira artışı sınırlaması 11 Haziran 2022’de devreye girmişti, 1 Temmuz 2024 tarihi dahil olmak üzere bu sınırlama sona erdi.

2 Temmuz 2024 sonrası yenilenen kira kontratlarında üst sınır artık yüzde 25 değil. TÜFE’nin son 12 aylık ortalaması esas alınacak. Yüzde 25’lik sınırın kaldırılması ev sahiplerine sınırsız bir kira artışı yapma imkanı tanımıyor. Kira bedelini yeniden belirleme hakkı da vermiyor. Ara zam yapılması da mümkün olmuyor.

YÜZDE 65’İN ÜZERİNDE ZAM YAPILABİLİR Mİ? TARAFLAR KENDİ ARALARINDA KİRA UYARLAMASI YAPABİLİR Mİ?

Bir kiracının son 2 yılda kira artış oranı yüzde 25 şeklinde olduysa eski kiracı ile yeni kiracı arasındaki farkın ciddi bir şekilde arttığını söylemek mümkün. Sahada gördüğümüz kadarıyla bunların birçoğu davaya dönüştü ya da arabulucu üzerinden bir anlaşma yoluna gidildi. Ülkemizde 200 bini geçen dava sayısı olduğunu söylemek mümkün. Eski kiracılar ile yeni kiracılar arasındaki farkın TÜFE düzenlemesi olsa da kısa sürede toparlanması mümkün değil. 5 yılı geçen kira sözleşmeleri kira tespit davasına konu oluyor. 10 yılı geçen sürede ise tahliye davaları istenebiliyor.

Ya da bir diğer alternatif olarak kiracılar mal sahipleri ile anlaşma yoluna gidiyorlar. Bir şekilde yüzde 25’in üzerinde kira artışları yaparak, hatta eski kira bedelleri piyasa rayicine göre düşük kalanlar TÜFE üzerinden değil de yüzde 100, yüzde 150 oranında artış yaparak mal sahibi ile uzlaşma yoluna gidiyor. Mal sahiplerinin de önemli bir kısmı elde ettikleri kiraların düşmesi nedeniyle sıkıntı yaşadıklarını ifade ediyorlar. Bu durum her iki taraf açısından bazı sorunları beraberinde getiriyor.

‘KİRALARDA TANSİYON EYLÜLDE ARTACAK’

Yaz aylarının gelmesiyle beraber kiralarda tansiyon biraz daha azalıyor. Öğrenci evleri boşalıyor. Tayinler nedeniyle göçler olabiliyor. Asıl tansiyon eylül ayı gibi artıyor olacak.

‘İSTANBUL’DA YÜZDE 50 ARTTI’

İstanbul’da kentsel dönüşümün çok büyük etkileri var. Evlenme nedeniyle iç talepte artış var. Günlük kiralıkta evlerin piyasaya kiralık olarak arz edilmesi kiralık arzını artırdı. İstanbul’da 1 yılda konut fiyat ortalamaları kiralarda yüzde 50 seviyelerinde arttı.

Yani ocak ayında ortalama kira fiyatları metrekarede İstanbul’da 170-180 TL aralığındayken şimdi 210-220 TL aralığına geldi. Yani bugün 100 metrekare bir daire İstanbul’da 22 bin TL seviyelerinde. Bu daire eğer sıfırsa 28 bin TL’lere çıkıyor. 20 yaş ve üzerindeyse 18 bin TL seviyelerine kadar düşebiliyor.

ANKARA’DA FİYATLAR NE KADAR ARTTI?

Ankara’da enflasyonun üzerinde bir kira artışı var, bu oran yüzde 70 seviyelerinde. Haziran ayında ortalamalar metrekarede 170 TL’lere yaklaştı. Ocak ayında bu yaklaşık 125 TL seviyelerindeydi.

İZMİR’DE YÜZDE 60’LIK ARTIŞ

İzmir’de kira artış oranı yıllık yüzde 60 seviyelerinde kaldı. Metrekarede kira fiyatı 200 TL seviyelerinde.”

Kiracılar ve ev sahipleri zam pazarlığı yaparken dikkat! Yüzde 65’in üzerinde artış mümkün mü? yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.

Yeni dönemle birlikte kiraların artması gereken rakam da dün belirlendi ve yüzde 65,07 oldu. Buna göre bundan sonra Tüketici Fiyat Endeksine (TÜFE) kiralar belirlenecek. Türkiye Tüm Emlak Müşavirleri Federasyonu Başkanı Hacı Ali Taylan, geçen yıla göre kiraların yüzde 5-10 arasında düştüğüne vurgu yaptı.

Taylan, “Vatandaşlar oturduğu semti değiştirmek istemiyor. Ancak uyguna da ev bulamıyor” dedi.

FİYATLAR YÜKSEK

Ukrayna savaşı ve 6 Şubat depremleri nedeniyle Antalya, Mersin, Ankara, İstanbul, İzmir gibi illerde 2023 yılında ev bulunamadığını hatırlatan Taylan, şunları söyledi:

“Buralardan gelen kişilerin birçoğu kendi iline döndü. Bu nedenle arz talep dengesinde bir problem yok ev var ancak fiyatlar yüksek.

Ancak kiracılar ev sahipleri ile anlaşamadığı takdirde uygun fiyata da ev bulamıyor. Kiraların düşmesi isteniyorsa devlet eliyle satılık ya da kiralık konutların piyasaya arz edilmesi gerekiyor”

EV ARAMAYA BAŞLADILAR

Emlakçı Şaban Özdemir uygulamanın bitmesiyle birlikte ev değişimlerinin çok olacağının altını çizdi.

Özdemir, “Kiracıların birçoğu tedirgin. Zamları karşılayamayacak kiracılar ev arayışına başladı. Daha kira artışı yapılmadan ev soranlar oldu” ifadelerini kullandı.

Kiracılarda temmuz tedirginliği! yazısı ilk önce Sorgusuz Haber Sorgusuz.com | Bandırma Haber - Bandirmacom üzerinde ortaya çıktı.